Kpl 13:

 

Pyhiä kunnioitetaan, ei palvota.

• Palvonta kuuluu vain Jumalalle.
• Kirkon rakastetuin pyhä on Jumalanäiti.
• Maria mahdollisti Kristuksen syntymän ja sen kautta pelastuksen.
• Maria on ”kerubeja kunnioitettavampi ja serafeja verrattomasti jalompi”.
• Hän osoittaa että ihmisellä on mahdollisuus kohota kuuliaisuudessa enkelten yläpuolelle.
• Alkukirkon aikana marttyyreja, eli uskonsa vuoksi surmattuja, kunnioitettiin.
• Katakombeissa, eli maanalaisissa hautaluolissa, toimitettiin liturgioita heidän hautojensa päällä.
• Nykyään kirkkoa vihittäessä asetetaan alttarin pyhään pöytään marttyyrin reliikki, eli pyhäinjäännös.
• Sen päällä toimitetaan ehtoollisen sakramentti.
• Reliikki on yleensä osa jonkin kirkon kanonisoiman henkilön ruumiista tai vaatteista tai hänelle kuuluneesta esineestä.
• Kristittyjä vainotaan ja tapetaan yhä uskonsa vuoksi.
• Neuvostoliiton aikana surmattujen marttyyrien määrää ei voida edes laskea.
• Kanonisaatio = henkilö todetaan virallisesti pyhäksi ihmiseksi.
• Vain osa pyhistä on kanonisoitu.
• Pyhäksi julistamisen eli kanonisoinnin perusteina voivat olla mm. marttyyrikuolema, elämän esimerkillisyys ja pyhyys sekä elämän aikana tai sen jälkeen tapahtuneet ihmeteot.
• Pyhiä ei tehdä, vaan pyhyys on ollut olemassa heissä jo ennen kanonisaatiota.
• Pyhä ihminen on elänyt elämänsä Jumalan yhteydessä ja saanut pyhyytensä Häneltä.
• Erilaisia pyhien ryhmiä on paljon.
• Suomessa on jumalanpalvelus-käytännössä käytössä seuraavat:
• Pyhittäjät (Luostarissa ollut pyhä)
• Apostolit, profeetat, marttyyrit, esipaimenet ja parantajat
• Lisäksi Tunnustajat ja Kristuksen tähden houkat
• Tunnustaja = Kidutuksista hengissä selvinnyt uskova.
• Kristuksen tähden houkka = kilvoittelija oman ja lähimmäistensä pelastuksen tähden tekeytyy hulluksi eli houkaksi. Heistä käytetään myös nimitystä pyhät hullut tai Jumalan hullut. Esimerkiksi Ksenia Pietarilainen.
• Reliikkejä kunnioitetaan, koska pyhä ihminen on eläessään ollut Pyhän Hengen asumuksena ja välikappaleena.
• Kunnioitetaan tuon materian kautta toiminutta Pyhää Henkeä.
• Nykyään pyhät toimivat
• He ovat osa seurakuntaa, joka ylistää Jumala taivaissa.

 

 

Kpl 14

• Eri sukupuolia tarvitaan mm. lisääntymiseen. Lisäksi sukupuolisuhteen merkitys on yhteen kasvaminen. On myös niitä, jotka valitsevat naimattomuuden. 

• Ihmissuhteita harjoitellaan seurustelun kautta. Siihen kuuluu ihastuminen ja rakastuminen. Rakastuminen voi haihtua, tai se voi kasvaa rakastamiseksi. 

• Seurusteluunkin kuuluu myös vastuu toisesta. Siihen kuuluu myös tietyt säännöt. Yksi niistä on uskollisuus. 

Avioliitto Yhteiskunta säätelee avioliittoa. Avioliitolla voi olla esteitä Suomen lain mukaan 

• Siihen kuuluu oikeuksia ja velvollisuuksia. Esim: omaisuuskysymykset, periminen, eläkkeet, elatusvelvollisuus… 

• Avoliitto tarkoittaa yhdessä asumista ilman parisuhteen virallistamista. Kirkon näkökulmasta siihen ei ole pyydetty Jumalan siunausta. 

• Ainoastaan kristityt voivat solmia kristillisen avioliiton. Jos toinen kuuluu siviilirekisteriin, silloin voi pyytää siviilivihkimisen. 

• Ort. kirkossa serkusten välistä avioliittoa ei pidetä hyväksyttävänä. (Lain mukaan ok) Kummi ei saa mennä naimisiin kummilapsen kanssa. 

• Älä tee aviorikosta - Käsky on annettu suojelemaan avioliittoa 

• Kirkolla ei ole yhteistä kantaa ehkäisyyn. Ehkäisyn käyttäminen on aviopuolisoiden itse päätettävissä. 

Lasten merkitys nähdään kirkossa suurena. Lapset kasvattavat vanhempiaan – he hiovat pois itsekkyyttä. 

Avioero: Avioliitto nähdään ikuisena. 

• Tietyissä tilanteissa avioero on mahdollinen. Raamattu mainitsee aviorikoksen hyväksyttävänä syynä. Muita on mm. väkivaltaisuus tai päihdeongelma. 

• Avioero nähdään syntinä. Sitä voi katua. Kirkon tehtävä on tukea. 

• Kirkko vihkii uuteen liittoon 2. ja 3. kerran. Neljänteen ei enää vihitä. 

Kpl 15: Avioliittoon vihkiminen 

 

• Avioliiton sakramentti ei ole vain parisuhteen laillistamista.
• Sakramentti ei ole vain vihkipalvelus, vaan se on vasta alku sille sakramentille, jota puolisot jakavat koko yhteisen elämänsä ajan.
• Vihittävät liitetään toisiinsa sekä Kristuksen yhteyteen.
• Alkukirkon aikana ei ollut erillistä vihkimistä.
• Pari tuli liturgiaan, osallistui ehtoolliseen ja lopuksi piispa luki rukouksen heidän puolestaan.

 

• Vihkimisessä on kaksi osaa:
  • Kihlaus
  • Vihkiminen
• Kihlaus voidaan toimittaa aiemmin erillisenä palveluksena
• Tällöin parin on oltava vakain aikein
• Palvelus alkaa kirkon eteisestä, josta pappi saattaa vihkiparin kirkkosalin puolelle.
• Tällöin pariskunta astuu maailmasta yhteiselle matkalle kohti idässä sijaitsevaa alttaria, joka kuvaa tulevaa maailmaa.
• Pari saa tuohukset käteensä
• Palava liekki kertoo rukouksesta ja rakkaudesta.
• Pari lupautuu toisilleen
• Sen merkkinä ovat sormukset
• Ortodoksisen perinteen mukaan sormus laitetaan oikean käden nimettömään.

Vihkiminen tapahtuu kirkkosalin keskellä.

 

• Ennen vihkitoimituksen alkua kysytään vihkiparin vapaa tahto vihkimiseen.
• ”Onko sinulla (nimi) hyvä ja vapaa tahto ja vakava mieli ottaa aviovaimoksesi/aviomieheksesi tämä (nimi), jonka näet tässä vierelläsi?”
• -”On, arvoisa isä.”
• Vihkitoimitus jatkuu kruunauksella.
• Kun molemmat ovat saaneet kruunut päähänsä, pappi lausuu kolmesti: "Herra, meidän Jumalamme, kruunaa heidät kunnialla ja arvonannolla."
• Nämä ovat niin sanotut vihkisanat.
• Kruunausta seuraa opetus.
• Epistolassa Paavali vertaa avioliittoa Kristuksen ja seurakunnan suhteeseen.
• Ennen yhteistä maljaa luetaan Herran rukous. Tämä noudattaa liturgian järjestystä.
• Alun perin viinimalja oli ehtoolliseen osallistuminen.
• Maljan jakaminen viittaa kaiken jakamiseen.
• Tämän jälkeen pappi liittää vihittävien kädet yhteen ja johdattaa heidät kolmesti vihkipöydän ympäri.
• Kruunut otetaan pois

Palvelus päättyy loppusiunaukseen ja pitkän iän toivotukseen

kpl 18: MUNKKEUS

Munkkiksi vihkiminen on uuden elämän alku. Munkki saa vihkimisessä myös uuden nimen. Munkkeutta voi verrata avioliittoon, jossa puolisona on Kristus. Munkit olivat alun perin erakkoja, jotka elivät yksin. Sana munkki tarkoittaakin ”yksin eläjä”. Munkeilla ei ole aviopuolisoa tai perhettä. Munkkeus on harvojen kutsumus.

Munkki pyrkii synnittömään elämään ja toteuttamaan Kristuksen ohjeita täydellisesti. Päämääränä pelastus. Munkki toimii myös koko maailman puolesta rukoilemalla. Munkin elämä saattaa tuntua rajoitetulta, mutta onnellisuus on olotila, jonka ihminen löytää itsestään.

Luostarilaitos syntyi protestiksi maallistumiselle noin 300-luvulla Egyptissä ja Syyriassa. Aluksi oli yksinäisiä erakoita, sittemmin syntyi yhteisöjä. Luostarielämä sai erilaisia muotoja. Yleisin luostarimuoto on Kinobia. Se on luostari, jossa asutaan yhdessä muiden munkkien kanssa luostarin johtajan ohjeiden mukaisesti.

Munkki tai nunna antaa kolme lupausta: Köyhyys, naimattomuus, ja kuuliaisuus johtajalle. Köyhyys: munkki ei omista mitään, naimattomuus: ei perhettä, tai seksisuhteita. Vaikein näistä on kuuliaisuus, eli luostarin johtajan tahtoon sopeutuminen.

Tie munkiksi:

- kokelas/noviisi (tutustumisaika)

- viitankantajamunkki

- varsinainen munkki (antaa luostarilupaukset)

 

- skeemamunkki = munkkivanhus, joka keskittyy vain rukoukseen, ei tee työtä

- munkkidiakoni (munkki, joka on vihitty diakoniksi)

- pappismunkki (munkki, joka on vihitty papiksi)

- arkkimandriitta = vastaa rovastin arvonimeä, myönnetään ansioituneelle pappismunkille

- igumeni = luostarin johtaja

Глава 13:

Святые почитаются, но не поклоняются им. • Поклонение принадлежит только Богу. • Самый любимый святой церкви — Божия Матерь. • Мария позволила Христу родиться, а через это — спасение. • Мария "почитаемая более херувимов и несравненно более славная, чем серафимы". • Она показывает, что человек может подняться в послушании выше ангелов. • В первые века христианства почитались мученики, те, кто был убит за свою веру. • В катакомбах, то есть подземных могилах, совершались литургии на их могилах. • В наше время при освящении церкви на святой алтарный стол помещается реликвия мученика, то есть святыня. • На ней совершается таинство Причастия. • Реликвия обычно является частью тела святого, его одежды или предметов, принадлежащих ему. • Христиан продолжают преследовать и убивать за веру. • Например, количество мучеников, убитых в советское время, невозможно подсчитать. • Канонизация = официальное признание человека святым. • Канонизировано лишь часть святых. • Причины канонизации могут быть, например, мученическая смерть, пример жизни и святость, а также чудеса, произошедшие при жизни или после смерти. • Святых не делают, святость уже существовала в них до канонизации. • Святой человек жил своей жизнью в общении с Богом и получил свою святость от Него. • Существует много различных групп святых. • В Финляндии в богослужебной практике используются следующие: • Святые основатели (святые, которые были монахами) • Апостолы, пророки, мученики, первосвященники и целители • Также Исповедники и Христовы безумцы. • Исповедник = верующий, выживший после пыток. • Христовы безумцы = подвижники, которые ради спасения себя и других притворялись сумасшедшими. Их также называют святыми безумцами или безумными от Бога. Например, святая Ксения Петербургская. • Реликвии почитаются, потому что святой человек был жилищем Святого Духа и посредником во время своей жизни. • Почитается Святой Дух, действующий через эти материальные объекты. • В наше время святые становятся ходатаями. • Они являются частью общины, которая прославляет Бога на небесах.

Глава 14:

Разные полы необходимы, например, для размножения. Кроме того, смысл половых отношений заключается в единении. Есть также те, кто выбирает безбрачие. • Отношения между людьми тренируются через ухаживания. Это включает в себя влюбленность и любовь. Влюбленность может исчезнуть или перерасти в любовь. • В ухаживаниях также есть ответственность друг за друга. Также существуют определенные правила, одно из которых — верность. Брак: Общество регулирует брак. В соответствии с законом Финляндии, могут быть препятствия для брака. • Брак включает в себя права и обязанности. Например: вопросы собственности, наследование, пенсии, алименты и т.д. • Гражданский брак означает совместное проживание без официальной регистрации отношений. С точки зрения церкви, для этого не была дана благословение Божье. • Только христиане могут заключить христианский брак. Если один из супругов зарегистрирован в гражданском реестре, то может быть проведен гражданский обряд бракосочетания. • В Православной церкви брак между кузенами не считается допустимым (по закону — допустимо). Крёстный не может жениться на крещенике. • Не соверши прелюбодеяния — заповедь дана для защиты брака. • У церкви нет общего мнения по поводу контрацепции. Использование контрацепции решается супругами. Значение детей в церкви велико. Дети воспитывают своих родителей — они помогают избавиться от эгоизма. Развод: Брак считается вечным. • В некоторых ситуациях развод возможен. Библия упоминает прелюбодеяние как допустимую причину. Другие причины могут включать насилие или проблемы с наркотиками. • Развод считается грехом. Его можно раскаяться. Церковь должна поддерживать. • Церковь благословляет повторный брак (второй и третий раз). На четвертый брак благословение не дается.

Глава 15: Благословение на брак

• Таинство брака — это не просто легализация отношений. • Таинство — это не только церемония венчания, но и начало того таинства, которое супруги разделяют на протяжении всей своей совместной жизни. • Венчаемые соединяются друг с другом и с Христом. • В ранней церкви не было отдельного венчания. • Пара приходила на литургию, принимала Причастие, и в конце епископ читал молитву за них.

• Венчание состоит из двух частей: – Обручение – Венчание • Обручение может быть совершено ранее, как отдельная церемония. • При этом пара должна быть уверена, что хочет вступить в брак. • Церемония начинается с церковного прихода, где священник ведет пару в храм. • Таким образом, пара выходит из мира и направляется к общему алтарю, расположенному на востоке, что символизирует будущее. • Пара получает свечи в руки. • Пламенный огонь символизирует молитву и любовь. • Пара обещает друг другу верность. • Символом этого являются обручальные кольца. • Согласно православной традиции кольцо надевается на безымянный палец правой руки. Венчание происходит в центре храма.

• До начала венчания спрашивается воля пары о заключении брака. • "Есть ли у тебя (имя) добрая и свободная воля, и серьезное намерение взять в жены/мужья эту (имя), которую видишь рядом?" • -"Да, честный отец." • Венчание продолжается коронованием. • Когда оба получают короны на головы, священник трижды говорит: "Господи, Боже наш, венчай их в славе и достоинстве." • Это так называемые слова венчания. • После коронования следует наставление. • В Послании апостол Павел сравнивает брак с отношениями Христа и Церкви. • Перед общим кубком читается молитва "Отче наш". Это следует порядку литургии. • Изначально кубок с вином был частью причастия. • Разделение кубка символизирует разделение всего. • Затем священник соединяет руки венчающихся и ведет их трижды вокруг венчального стола. • Короны снимаются. Церемония заканчивается благословением и пожеланием долгих лет жизни.

Глава 18: МОНАШЕСТВО

Принятие монашества — это начало новой жизни. Монах также получает новое имя при посвящении. Монашество можно сравнить с браком, где супругом является Христос. Монахи изначально были отшельниками, которые жили в одиночестве. Слово "монах" означает "живущий один". Монахи не имеют супругов или семей. Монашество — это призвание для немногих. Монах стремится к безгрешной жизни и выполнению заповедей Христа в совершенстве. Цель — спасение. Монах также молится за весь мир. Жизнь монаха может казаться ограниченной, но счастье — это состояние, которое человек находит в себе. Монашеский институт возник как протест против мирскости около IV века в Египте и Сирии. Сначала были одиночные отшельники, затем появились общины. Монашеская жизнь приняла разные формы. Самая распространенная форма монашества — Кинобия. Это монастырь, где монахи живут вместе под руководством старшего. Монах или монахиня дает три обета: бедность, безбрачие и послушание старшему. Бедность: монах не имеет имущества, безбрачие: не имеет семьи или сексуальных отношений. Самым трудным является послушание, то есть соответствие воле настоятеля. Путь к монашеству:

• Послушник/новичок (период ознакомления)

• Монах с мантий

• Настоящий монах (принимает монашеские обеты)

• Монах-старец = монах, который сосредоточен только на молитве, не работает

• Монах-диакон (монах, рукоположенный в диаконы)

• Монах-священник (монах, рукоположенный в священники)

• Архимандрит = соответствует званию протоиерея, дается заслугам священника-монаха

• Игумен = настоятель монастыря